Historic

ΜΥΗΘΕΙΤΕ ΣΤΑ ΚΑΒΕΙΡΙΑ

"Ιδού το μέγα μυστικό των ιερέων της Σαμοθράκης που είναι οι φύλακες μιας λατρείας, ορισμένης, των Καβειρίων Μυστηρίων, μυστικό που δεν είναι επιτετραμμένο να αποκαλύψουν αλλά που το γνωρίζουν οι μυημένοι" Ιππόλυτος 

Μυηθείτε στα Καβείρια Μυστήρια

Ο εκκλησιαστικός πατέρας και συγγραφέας Ιππόλυτος μας δίνει το ακόλουθο χωρίο: "Ιδού το μέγα μυστικό των ιερέων της Σαμοθράκης που είναι οι φύλακες μιας λατρείας, ορισμένης, των Καβειρίων Μυστηρίων, μυστικό που δεν είναι επιτετραμμένο να αποκαλύψουν αλλά που το γνωρίζουν οι μυημένοι".

Παίρνουμε το θάρρος να τολμήσουμε ίσως για πρώτη φορά μετά από τόσους αιώνες να κάνουμε μια προσπάθεια νοερά και με την φαντασία μας να βρεθούμε εκεί στο Ιερό των Μεγάλων Θεών και να συμμετέχουμε και εμείς ως υποψήφιοι στη Μύηση στα Μυστήρια των Καβείρων, αφού έτσι θα μπορέσουμε στο τέλος να γίνουμε "…ευσεβέστεροι, δικαιότεροι και πάντα καλύτεροι".

Ας ξεκινήσει επομένως η Μυσταγωγία.

 Είναι νύχτα και βρισκόμαστε καθισμένοι και σιωπηλοί στην παραλία της Παλιάπολης. Εννιά μέρες και εννιά νύχτες καμία φωτιά δεν έχει ανάψει στο νησί. Είναι μια περίοδος καθαρμού και πένθους. Όλοι περιμένουμε την Ιερή Φλόγα που θα έρθει με πλοίο από τη Δήλο. Είναι η στιγμή που θα καταφθάσει ο Θείος Σπινθήρας του Πνεύματος από το νησί του Απόλλωνα και τότε είναι που μπορεί  ο άνθρωπος να επικοινωνήσει με τις ανώτερες όψεις του εαυτού του. Ο Ιεροφάντης ως εσωτερικός οδηγός του ανθρώπου, που τον καθοδηγεί για να περάσει τις καθαρτήριες δοκιμασίες, επικαλείται τις δυνάμεις των Καβείρων, τις δυνάμεις των εσωτερικών πυρών, ενώ εμείς επαναλαμβάνουμε ως χορωδία τα λόγια του.

Μακριά, στο βάθος του Θρακικού πελάγους, ένα μικρό φως μεγαλώνει πλησιάζοντας προς την ακτή. Η Ιερή Φλόγα στέλνει την αντανάκλαση της στην ήρεμη θάλασσα. Το πλοίο φθάνει απαλά στο λιμάνι και ο Ιεροφάντης παραλαμβάνει τη δάδα με το φως και μπαίνει επικεφαλής της πομπής που σχηματίζεται με προορισμό το Ιερό των Μεγάλων Θεών. Από αυτή τη δάδα θα ανάψει το φως του βωμού στο Ναό, αλλά και όλες οι εστίες των σπιτιών.

Φωτο: "Βάρκα φέρνει το φως" pxhere.com

Η πομπή προχωράει αργά και με τελετουργική χάρη. Μπροστά ο Ιεροφάντης κρατώντας τη δάδα, πίσω τον ακολουθούν οι ιερείς, λίγο πιο πίσω εμείς ως υποψήφιοι για την μύηση και τέλος το πλήθος των κατοίκων του νησιού. Καθώς πλησιάζουμε, όλοι περνάμε κάτω από τον επιβλητική Πύλη του Ήλιου που είναι η είσοδος από τα Κυκλώπεια Τείχη προς το Ιερό των Μεγάλων Θεών. Επιβλητική η μορφή του Ναού και των άλλων κτιρίων προβάλλει στο φως της πανσελήνου.

Φωτο: "O πυρσός μεταφέρει το φως" pastors.com
Φωτο: "Το πέρασμα από την Πύλη του Ήλιου" samothraki.com

Η είσοδός μας στο Ιερό των Μεγάλων Θεών πραγματοποιείται από το ανατολικό τμήμα στο πλακόστρωτο "Ιερό Κύκλο" και  με κατάνυξη και ένα έντονο αίσθημα δέους γινόμαστε δέκτες της Praefationem Sacrorum (τον πρόλογο της τελετής).

Φωτο: "Ιερός Κύκλος" Sanctuary of Samothrace in 3D.Bonna Wescoat
Φωτο: samothraki.com

Η πομπή τώρα συνεχίζει αργά και σταματά πρώτα μπροστά στην Κρήνη της Νίκης. Είναι η ώρα για τη σωματική κάθαρση. Πίνουμε νερό και βρέχουμε τα χέρια και τα πρόσωπά μας. Μετά οι ιερείς μας οδηγούν μπροστά από ένα στρογγυλό βάθρο με σκέπαστρο ένα ξύλινο κάλυμμα.

Φωτο: "Η Κρήνη της Νίκης στο βάθος" Sanctuary of Samothrace in 3D. Gonna Wescoat.National Geographic
Φωτο: "Κρήνη της Νίκης" samothraki.com
Φωτο: "Κρήνη της Νίκης" samothraki.com

Ο ιεροφάντης ανασύρει το κινητό σκέπαστρο και στο βάθος του εμφανίζεται ο ιερός Λίθος, δίπλα στο Αρσινόειον. Στα χέρια μας τοποθετούν τώρα μια κούπα με αγιασμένο νερό και κάνει σπονδές προς το μέρος μας, ενώ επικαλείται τη βοήθεια των μεγάλων Θεών στη δύσκολη δοκιμασία που ξεκινά.

Φωτο: "Αρσινόειον" Sactuary of Samothrace in 3D.Βοnna Wescoat. National Geographic

Σε λίγο θα αρχίσει η προετοιμασία για τον πρώτο βαθμό μύησης έτσι μας οδηγούν σε ένα μικρό δωμάτιο στα νότια του Ανακτόρου. Εδώ θα  μας φορέσουν πρώτα τη μαύρη στολή που υποδηλώνει το σκοτάδι της άγνοιας που όλοι βρισκόμαστε πριν από την μύηση. Μετά μας δίνουν να κρατήσουμε από ένα ιερό λυχνάρι με τις τρεις οπές φωτιάς προς το παρόν σβηστές, με χαραγμένο επάνω του το αρχικό γράμμα "Θ" της λέξης Θεοί, σύμβολο της Εκάτης και του Αστρικού Πυρός. Ανάβοντας τα λυχνάρια μας από την μια πλευρά τους μόνο, προχωρούμε σιωπηλά και ρυθμικά στο Ανάκτορο από την ειδική πόρτα των υποψηφίων. Εκεί οδηγούμαστε στους Ανακτοτελεστές που καθισμένοι σε κυκλικούς πάγκους θα συμμετάσχουν στην τελετή και θα αποφασίσουν για το ποιοι μπορούν να μυηθούν. Μπροστά στην κεντρική είσοδο βρίσκεται το ξύλινο βάθρο όπου τελετουργικά ανεβαίνει και κάθεται ο κάθε υποψήφιος. Σε λίγο αρχίζουν γύρω μας κυκλικοί τελετουργικοί χοροί με ήχους μουσικής και μυστηριακών τραγουδιών. Μια γλυκιά ζάλη μας συνεπαίρνει και μας απελευθερώνει από οτιδήποτε αρνητικό και με έντονο το αίσθημα του σεβασμού και του δέους, ετοιμαζόμαστε για την επόμενη δοκιμασία.

Φωτο: "Ανάκτορον" samothraki.com

 Από μια ανηφορική δίοδο μας οδηγούν στη βόρεια αίθουσα όπου θα μας αποκαλυφθούν τα μυστικά σύμβολα που θα μας ερμηνεύσουν και θα ακολουθήσουν τελετουργικές αναπαραστάσεις. Ο μυσταγωγός μας μεταφέρει στον υπερβατικό κόσμο των πνευμάτων και των Θεών. Μας εξηγούν ότι η ψυχή μας ήταν πνεύμα που αποσπάσθηκε από τους Θεούς, αποσυντονίστηκε από την είσοδό της στην ύλη και αποπλανήθηκε. Για να ξαναβρεί τον δρόμο της και να ξαναπάρει τη θέση της, χρειάζεται μια νέα μεγάλη προσπάθεια. Tα σύμβολα που μας εξηγούν μας αποκαλύπτουν το μυστικό ότι ο κάθε άνθρωπος μετις σκέψεις και τις δηλώσεις του είναι ο δημιουργός του μέλλοντός του.

Βλέπουμε μπροστά μας σαν μια διαδικασία κάθαρσης να ξετυλίγεται το γνωστό μυητικό δράμα της αρπαγής της Αξιόκερσας – Περσεφόνης από τον  Αξιόκερσο-Άδη και την αναζήτησή της από την μητέρα της Αξίερο-Δήμητρα. Διδασκόμαστε να κατανοούμε τη βαθιά σημασία των συμβόλων του Πατέρα Ουρανού και της Μητέρας Γης, όπως και των Ιθυφαλλικών αναπαραστάσεων του Κάδμιλου-Ερμή.

Εδώ είναι η στιγμή που μας φορούν τον λευκό χιτώνα του μυημένου και μας παραδίδουν ένα ντοκουμέντο που αποδεικνύει την εγγραφή μας στον κατάλογο των μυστών που αργότερα θα χαραχθεί στις στήλες του κτιρίου. Τώρα μπορούμε να ανάψουμε το λυχνάρι μας και από την άλλη άκρη και τότε γινόμαστε υποψήφιοι στο δεύτερο βαθμό μύησης, την "Εποπτεία". Αφού ολοκληρώσουμε αυτή την διαδικασία, θα ανάψουμε και την κεντρική φλόγα του λυχναριού μας, έτσι ώστε οι τρεις κάθετες φλόγες να σχηματίζουν ένα "Ε" πάνω στο επίπεδο του λυχναριού, συμβολίζοντας τις τρεις βασικές εξελικτικές κατηγορίες των ανθρώπων του διανοητή, του συντηρητικού και του δημιουργικού τύπου. Η τελετή αυτή τελείται στο κτίριο που ονομάζεται "Ιερόν" στα νότια του Ιερού χώρου, που στην πρόσοψη του ανάβουν πελώριοι πυρσοί.

Φωτο: "Ιερόν" κanon.gr
Φωτο: "Ιερόν" Sactuary of Samothrace in 3D.Bonna Wescoat.National Geographic

 Οι ιερείς παίρνουν τις θέσεις τους έξω από την  αίθουσα και στη συνέχεια μας οδηγούν μπροστά από τα σκαλιά του ναού όπου καίει ένας μεγάλος πυρσός. Ανεβαίνουμε σ’ ένα απ’ αυτά τα σκαλιά.  Όρθιος και επιβλητικός βρίσκεται ο Κόης που αυστηρά μας ζητά τον καθένα χωριστά να εξομολογηθεί τις αμαρτίες του, να απαλλαγεί από το βάρος τους για να μπορέσει να ακούσει και να κατανοήσει το λόγο των Μεγάλων Θεών. Με κατάνυξη σταθερή και χαμηλή φωνή και δάκρυα στα μάτια, του αποκαλύπτουμε τα βασικότερα αμαρτήματα μας και του ζητάμε τη μεσιτεία του για την απάλειψη τους.

Μετά τη συγχώρεση και τον εξαγνισμό μας από τον Κόη οδηγούμαστε μπροστά στον άξιο μυσταγωγό. Ήρθε η ώρα που θα σφραγίσει την υπόλοιπη ζωή μας. Ο ιεροφάντης μας καθοδηγεί για να περάσουμε την νέα δοκιμασία, τη δοκιμασία της φωτιάς. Ένας στενόμακρος διάδρομος ξανοίγεται μπροστά μας. Δεξιά και αριστερά κατά μήκος του, βρίσκονται φλεγόμενες στήλες και ο καθένας μας περνάει μόνος ανάμεσα σε αυτές, μέχρι να φτάσει στο τέλος του διαδρόμου.  Η φωτιά λειτουργεί ως σύμβολο εξαγνισμού και σύμβολο μια νέας αρχής για μια καινούργια ζωή.

Φωτο: "Δοκιμασία της Φωτιάς" depositephotos.com-w-chris

 Έχοντας διαβεί το πύρινο πέρασμα και με ιδρωμένα τα σώματα μας, είμαστε έτοιμοι να δεχθούμε την κάθαρση του νερού με την καθοδήγηγση της Λουτροφόρου Ιέρειας Λαμβάνει χώρα ένα τελετουργικό λουτρό εξαγνισμού. Το νερό, το στοιχείο εκείνο που στην συνείδησή μας λειτουριγεί σαν εσωτερικό καθαρτήριο σώματος και ψυχής.

 Τώρα πια είμαστε έτοιμοι για την μεγάλη δοκιμασία. Μας οδηγούν στο πίσω μέρος του κτιρίου για να δούμε με τα δικά μας μάτια και να βιώσουμε μια ιερή και μυστικιστική αποκάλυψη στο κτίριο του "Ιερόν",  την "Εποπτεία", δηλαδή την ανώτερη όραση. Κατά τη διάρκεια αυτού του δράματος συμπάσχουμε με τη θεότητα, ταυτιζόμαστε μαζί της και αποκτούμε βιωματικά την εμπειρία της δράσης της. Από αυτή τη στιγμή είμαστε ο Κάδμιλος, αυτός που φονεύεται από τα αδέρφια του  και μεταφέρεται στον Κάτω Κόσμο. Βιώνουμε το συμβολικό θάνατο της προσωπικότητάς μας όπως την γνωρίζουμε ως τώρα. Έτσι οδηγούμαστε στο Ιερό Σπήλαιο του Ναού, όπου πρέπει να μείνουμε  εκεί απομονωμένοι.

Φωτο: "Πρόπυλο Πτολεμαίου" samothraki.com

Μια αλληγορική έκφραση του ταξιδιού στην εσωτερική μας ύπαρξη, στον κόσμο όπου είναι θαμμένες όλες οι παλιές μας μνήμες και οι εμπειρίες μας, τα απώτερα συναισθήματα, οι κρυμμένοι πόθοι μας και τα χαμένα ιδανικά. Είναι η σύνδεσή μας με το υποσυνείδητό μας. Η πρότερη ανισορροπία μας έγινε η αιτία θανάτου της προσωπικότητας μας.  Θα μας βοηθήσουν να γυρίσουμε πίσω στα αδέρφια μας και με τη βοήθεια του Ερμή, θα μας "επαναφέρουν" στη ζωή. Μα δεν είμαστε πια οι ίδιοι. Γιατί έχουμε εισέλθει στον κόσμο του υποσυνείδητού μας και η συσσωρευμένη γνώση που αποκτάμε μας φέρνει σε μια θεραπευτική εξισορρόπηση με τον λησμονημένο μας είναι. Γνωρίζουμε ίσως για πρώτη φορά τον εαυτό μας και από εκείνη τη στιγμή γινόμαστε κύριοι όλων των όψεων του και επιστρέφουμε νικητές στον Πάνω Κόσμο, στο συνειδητό μας. Είμαστε δηλαδή ο αναγεννημένος Κάδμιλος που επιστρέφει στον Πάνω Κόσμο. Σε αυτό το σημείο ο μυσταγωγός μπαίνει στην αψίδα και ανεβαίνει πάνω στον Ιερό Βράχο. Αποκαλύπτει και διδάσκει στον νέο Επόπτη τους μυστικούς τύπους και τα νέα σύμβολα του βαθμού του. Εκτελεί τελετουργίες και συγχρόνως προσφέρει σπονδές στους Θεούς του Κάτω Κόσμου.

 Στη συνέχεια η κουστωδία των ιερέων μεταφέρει τον Επόπτη κάτω από την αψίδα και τον άμβωνα όπου καλυμμένη με ένα ξύλινο σκέπαστρο βρίσκεται η τελετουργική κρύπτη με τον Βωμό. Κατεβαίνουμε σιγά – σιγά στο εσωτερικό της ενώ συγχρόνως ακούμε το ποδοβολητό του ιερού ζώου που θα θυσιαστεί. Από εκεί μας μεταφέρουν θριαμβευτικά στον Ιερό Θρόνο που βρίσκεται μπροστά στην μυστηριακή φωτιά του Ναού και ακολουθεί ο "Ενθρονισμός" μας.

Μας στεφανώνουν με ένα κλαδί ελιάς και μας φοράνε στη μέση την πορφυρή ζώνη. Αυτά είναι τα σύμβολα της Μύησης μας. Η ελιά το ιερό δέντρο της θεάς Αθηνάς, συμβολίζει τον υγιή νου, ενώ η στέψη με κλαδί ελιάς, φανερώνει ότι το άτομο διαθέτει σύνεση, λογική, εγκράτεια και επιθυμία για εξύψωση σε πιο υψηλές καταστάσεις συνείδησης που αγγίζουν την θεία ύπαρξη. Η πορφυρή ζώνη υποδηλώνει ότι παρά την αναζήτηση του μυημένου για ανώτερες καταστάσεις ύπαρξης, δεν παύει ο ίδιος να βρίσκεται μέσα στον κόσμο της ύλης και πρέπει να δημιουργήσει ό,τι καλύτερο μπορεί σε αυτόν. Συμβολίζει ακόμη τη φλόγα της επιθυμίας του ατόμου για υπηρεσία και πρόσφορα στους συνανθρώπους του και προστασία από κάθε κίνδυνο. Έχουμε γίνει γνώστες των μυστηρίων της ζωής και του θανάτου. Μια καινούργια ζωή φωτίζεται μπροστά μας, όπως η ιερή φλόγα φωτίζει όλη την περιοχή και τα σπίτια όλων των ανθρώπων στο νησί.

Φωτο: "Ο Απόλλωνας στεφανώνει τον εαυτό του" 1781. Αntonio Canova. Moυσείο Paul Getty

Ξημερώνει η ένατη μέρα. Όλοι μαζί μας περιμένουν με αδημονία το άγγελμα της ανάστασης του Κάδμιλου. Ο ιερέας με έναν αναμμένο πυρσό στα χέρια αναγγέλλει την επιστροφή των μυστών: "Ήλθε ξανά κοντά μας η ζωή, το φως και η σοφία" και όλοι με ανακούφιση αναφωνούμε: "Σε σένα έχουμε τις ελπίδες μας, είσαι ο αλάθητος οδηγός μας". Φθάνει η ώρα της ανατολής του Ήλιου και τότε ενώνονται και ευθυγραμμίζονται τα τέσσερα φώτα: Ήλιου, Πυρσών, Ψυχών και Ουσίας. Οι τέσσερις κοσμικές αρχές που διευθύνουν τα σύμπαντα, ενώνονται μαζί με τις τέσσερις αρετές φρόνηση, σωφροσύνη, ανδρεία και δικαιοσύνη. Έτσι πλέον με τις κόκκινες ζώνες στη μέση μας και το στεφάνι ελιάς ολοκληρώνουμε την μύησή μας στα Μυστήρια των Καβείρων μπαίνουμε και εμείς στο πάνθεον όλων των προσώπων του αρχαίου κόσμου που έχουν μυηθεί και μια νέα πιο φωτεινή και συνειδητοποιημένη πορεία ζωής ξεκινάει για όλους μας.

Το συμπόσιο που έχει διοργανωθεί είναι αφιερωμένο σε εμάς και την χαρά μας έρχονται να μας συντροφεύσουν όλοι οι κάτοικοι του νησιού όπως και όλοι οι αντιπρόσωποι των άλλων περιοχών. Τα Καβείρια Μυστήρια και η βιωματική γνώση που μας προσέφεραν, θα μας συνοδεύουν πλέον σε κάθε βήμα της νέας μας ζωής.